भारताने आरोग्य क्षेत्रात घेतलेल्या एका अत्यंत महत्त्वाच्या निर्णयाची दखल आता जागतिक स्तरावर घेतली जात आहे. मुलींना गर्भाशयाच्या मुखाच्या कर्करोगापासून (Cervical Cancer) वाचवण्यासाठी केंद्र सरकारने सुरू केलेल्या मोफत 'एचपीव्ही' (HPV) लसीकरण मोहिमेचे जागतिक आरोग्य संघटनेने (WHO) भरभरून कौतुक केले आहे. भारताचे हे पाऊल महिलांच्या आरोग्यासाठी क्रांतीकारक ठरेल, असे 'डब्ल्यूएचओ'ने म्हटले आहे.

जागतिक आरोग्य संघटनेच्या दक्षिण-पूर्व आशिया विभागीय संचालकांनी भारताच्या या पुढाकाराचा गौरव केला. "गर्भाशयाच्या मुखाचा कर्करोग हा महिलांसाठी जीवघेणा ठरू शकतो, पण योग्य वेळी लस घेतल्यास तो पूर्णपणे टाळता येतो. भारताने ९ ते १४ वर्षे वयोगटातील मुलींसाठी ही लस मोफत उपलब्ध करून देऊन एक मोठा आदर्श जगासमोर ठेवला आहे," अशा शब्दांत त्यांनी भारताची प्रशंसा केली.

मोफत लसीकरणाचे महत्त्व

गर्भाशयाच्या मुखाचा कर्करोग हा महिलांमध्ये आढळणाऱ्या सर्वात सामान्य कर्करोगांपैकी एक आहे. खासगी रुग्णालयांमध्ये या लसीची किंमत सामान्य नागरिकांच्या आवाक्याबाहेर असते. मात्र, केंद्र सरकारने आपल्या सार्वत्रिक लसीकरण कार्यक्रमांतर्गत (UIP) ही लस मोफत देण्याचा निर्णय घेतल्याने लाखो गरीब आणि मध्यमवर्गीय कुटुंबातील मुलींना याचा लाभ मिळणार आहे.

'डब्ल्यूएचओ'ने म्हटले आहे की, भारतासारख्या मोठ्या लोकसंख्येच्या देशात अशा प्रकारची मोहीम राबवणे हे आव्हानात्मक असले तरी, भारताचे नियोजन आणि आरोग्य यंत्रणेची तत्परता वाखाणण्याजोगी आहे. या मोहिमेमुळे भविष्यात कर्करोगाच्या रुग्णांच्या संख्येत मोठी घट होईल, असा विश्वासही व्यक्त करण्यात आला आहे.

देशव्यापी जनजागृतीवर भर

केवळ लस उपलब्ध करून न थांबता, केंद्र सरकार शाळा आणि आरोग्य केंद्रांच्या माध्यमातून मोठ्या प्रमाणावर जनजागृती करत आहे. या लसीबाबत असलेले गैरसमज दूर करण्यासाठी शिक्षकांची आणि आशा सेविकांची मदत घेतली जात आहे. ही लस पूर्णपणे सुरक्षित असून ती वयात येण्यापूर्वी घेतल्यास सर्वाधिक प्रभावी ठरते, हा संदेश घराघरांत पोहोचवण्याचे काम युद्धपातळीवर सुरू आहे.

जागतिक स्तरावर भारताच्या या आरोग्य धोरणाचे स्वागत झाल्यामुळे, इतर विकासशील देशांनाही आपल्या आरोग्य यंत्रणेत अशा प्रकारचे बदल करण्यासाठी प्रेरणा मिळणार आहे. 'सर्वांसाठी आरोग्य' हे स्वप्न साकार करण्याच्या दिशेने भारताचे हे एक महत्त्वाचे पाऊल मानले जात आहे.