पश्चिम आशियातील इस्रायल आणि इराणमधील वाढत्या युद्धजन्य परिस्थितीमुळे भारतीय विमानतळांवरून होणाऱ्या आंतरराष्ट्रीय विमानसेवेला मोठा फटका बसला आहे. शुक्रवारी (६ मार्च २०२६) मुंबई, दिल्ली, बेंगळुरू आणि कोलकाता या चार प्रमुख विमानतळांवरून होणारी १४० हून अधिक आंतरराष्ट्रीय उड्डाणे रद्द करण्यात आली. मध्यपूर्वेतील हवाई हद्द (Airspace) बंद केल्यामुळे विमान कंपन्यांना आपले मार्ग बदलणे किंवा उड्डाणे रद्द करणे भाग पडले आहे.

नागरी विमान वाहतूक मंत्रालयाने दिलेल्या माहितीनुसार, गुरुवारी केवळ भारतीय कंपन्यांचीच २८१ उड्डाणे रद्द करावी लागली होती. शुक्रवारी मुंबई विमानतळावरून ३९ विमानांचे प्रस्थान आणि ३४ विमानांचे आगमन रद्द झाले. दिल्ली विमानतळावरही २९ उड्डाणे रद्द झाली, तर बेंगळुरूमध्ये ३३ आणि कोलकाता येथे ७ उड्डाणे रद्द करण्यात आली आहेत.

हवाई मार्ग बंद झाल्याचा परिणाम

अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प आणि इस्रायलने इराणवर केलेल्या लष्करी कारवाईमुळे मध्यपूर्वेतील अनेक हवाई मार्ग असुरक्षित झाले आहेत. इराणने आपली हवाई हद्द बंद केल्यामुळे युरोप आणि उत्तर अमेरिकेला जाणारी विमाने आता लांबच्या मार्गाने वळवावी लागत आहेत. यामुळे विमानांचा प्रवास वेळ वाढला असून इंधनाचा खर्चही वाढला आहे.

प्रवाशांचे प्रचंड हाल

अनेक प्रवासी विमानतळावर तासनतास अडकून पडले आहेत. विशेषतः कुवेत, दुबई आणि दोहा येथे जाणाऱ्या प्रवाशांना विमान कंपन्यांकडून नेमकी माहिती मिळत नसल्याने त्यांच्यात संतापाचे वातावरण आहे. मुंबई विमानतळावर अनेक प्रवासी गेल्या २४ तासांपासून आपल्या विमानाची वाट पाहत आहेत. "आम्हाला कुवेतला जायचे आहे, पण इंडिगोने आम्हाला केवळ वाट पाहायला सांगितले आहे," अशी व्यथा एका प्रवाशाने मांडली.

विमान कंपन्यांची भूमिका

एअर इंडिया, इंडिगो आणि स्पाईसजेट यांसारख्या कंपन्यांनी प्रवाशांना दिलासा देण्यासाठी तिकीट रद्द करण्याचे शुल्क (Cancellation Fees) माफ केले आहे किंवा त्यांना कोणत्याही अतिरिक्त शुल्काशिवाय पुढील तारखेचे तिकीट बुक करण्याची सुविधा दिली आहे. एअर इंडियाने मध्यपूर्वेतील आपली सर्व उड्डाणे १० मार्चपर्यंत स्थगित केली आहेत.

दरम्यान, अडकलेल्या प्रवाशांना परत आणण्यासाठी स्पाईसजेटने संयुक्त अरब अमिरातीमधून (UAE) १४ विशेष विमाने चालवण्याचा निर्णय घेतला आहे. आकासा एअरनेही मुंबई-जेद्दाह मार्गावर मर्यादित उड्डाणे सुरू केली आहेत. मात्र, तरीही परिस्थिती पूर्वपदावर येण्यास आणखी काही दिवस लागण्याची शक्यता आहे.