बासित जरगर, श्रीनगर 

नवीन वर्ष २०२६ हे काश्मीर खोऱ्यासाठी केवळ कॅलेंडरमधील तारखांचा बदल नाही, तर ते आशा, विश्वास आणि चैतन्याची नवी सुरुवात घेऊन आले आहे. पहलगाममधील दहशतवादी हल्ल्यानंतर काश्मीरच्या पर्यटनाचा वेग काहीसा मंदावला होता, पण आता तो पुन्हा एकदा रुळावर येताना दिसत आहे. वर्षाच्या पहिल्या बर्फवृष्टीसोबतच खोऱ्यात पर्यटकांची जी गर्दी उसळली आहे, तिने पर्यटन क्षेत्राशी संबंधित लोकांच्या चेहऱ्यावर हसू परत आणले आहे. यावरून असा विश्वास निर्माण झाला आहे की, २०२६ हे वर्ष मागील अनेक वर्षांच्या तुलनेत अधिक चांगले ठरू शकते.

जगभरात आपल्या निसर्गसौंदर्यासाठी आणि साहसी खेळांसाठी प्रसिद्ध असलेले गुलमर्ग पुन्हा एकदा काश्मीर पर्यटनाच्या आशांचे केंद्र बनले आहे. बर्फाच्छादित वाद्या, पांढऱ्या शुभ्र चादरी ओढलेले डोंगर आणि लख्ख सूर्यप्रकाश यांच्यात गुलमर्ग सध्या पर्यटकांनी गजबजले आहे. देशाच्या विविध भागांतून शेकडो पर्यटक नवीन वर्षाचा जल्लोष साजरा करण्यासाठी येथे पोहोचले आहेत. ही गर्दी केवळ सुट्ट्यांचा आनंद घेण्यासाठी आलेली नाही, तर काश्मीरबद्दलचा लोकांचा विश्वास हळूहळू अधिक दृढ होत असल्याचा हा संकेत आहे.

जम्मू-काश्मीर पर्यटन विभागाने हा विश्वास अधिक मजबूत करण्यासाठी गुलमर्ग, पहलगाम आणि सोनमर्ग सारख्या प्रमुख पर्यटन स्थळांवर नवीन वर्षाच्या निमित्ताने विशेष सांस्कृतिक कार्यक्रमांचे आयोजन केले होते. पारंपारिक कश्मीरी संगीत, लोकनृत्य, स्थानिक चविष्ट पदार्थ आणि बर्फातील खेळांनी पर्यटकांचा अनुभव अधिकच संस्मरणीय बनवला. खोऱ्यातील नैसर्गिक सौंदर्य पाहून अनेक पर्यटकांनी आश्चर्य व्यक्त केले. आपल्याला जणू एखाद्या स्वप्नभूमीत किंवा स्वर्गात आल्यासारखे वाटत आहे, अशा भावना त्यांनी व्यक्त केल्या.

पर्यटकांच्या ओठावर वारंवार एकच गोष्ट ऐकायला मिळाली, ती म्हणजे गुलमर्गचे सौंदर्य अतुलनीय आहे. पंजाबवरून आलेले पर्यटक जग्गी सिद्धू म्हणाले, "आम्ही येथे दोन दिवसांपासून आहोत आणि खरं सांगू तर ही जागा इतकी सुंदर असेल अशी आम्हाला अपेक्षा नव्हती. बर्फवृष्टी होत आहे, हवामान छान आहे आणि येथील लोक खूप मदतीला धावून येणारे आहेत. सर्वात महत्त्वाची गोष्ट म्हणजे आम्हाला येथे पूर्णपणे सुरक्षित वाटत आहे. जास्तीत जास्त लोकांनी काश्मीरला यावं आणि हे सौंदर्य पहावं, अशी माझी इच्छा आहे."

गुलमर्गमधील नवीन वर्षाचा जल्लोष एखाद्या मोठ्या उत्सवासारखा दिसत होता. कुठे पर्यटक बर्फावर संगीताच्या तालावर थिरकताना दिसत होते, तर कुठे तरुण पर्यटक लोकप्रिय बॉलीवूड गाण्यांवर रील्स बनवण्यात दंग होते. मोबाईल कॅमेरे आणि डीएसएलआरमधून बर्फाळ वाद्यांचे फोटो आणि व्हिडिओ टिपण्याची लगबग सर्वत्र सुरू होती. मुलांचे खिदळणे, कुटुंबांचा आनंद आणि मित्रांची मस्ती यामुळे गुलमर्गच्या थंड हवेतही उबदारपणा निर्माण झाला होता.

पश्चिम बंगालमधून आलेल्या इशिका रॉय यांनी आपला अनुभव सांगताना म्हटले, "मी येथील प्रत्येक क्षणाचा आनंद घेत आहे. ही जागा खरोखरच खूप सुंदर आहे. या ट्रिपचे पूर्ण श्रेय माझ्या भावाला जाते, ज्याने येथे येण्याचे नियोजन केले. आम्ही येथे आमच्या मुलीचा वाढदिवस साजरा करत आहोत आणि हे खरोखर एखाद्या स्वप्नासारखे वाटत आहे. काश्मीर हे पृथ्वीवरचा स्वर्ग आहे आणि सर्वात महत्त्वाची गोष्ट म्हणजे आम्हाला येथे पूर्ण सुरक्षा आणि शांतता जाणवत आहे."

स्थानिक हॉटेल मालक, टॅक्सी चालक, गाईड्स आणि हस्तकलेशी संबंधित लोकांसाठी पर्यटकांचे हे पुनरागमन म्हणजे मोठा दिलासा ठरला आहे. गेल्या काही महिन्यांपासून सुस्तावलेल्या व्यवसायात आता पुन्हा जीव परतताना दिसत आहे. हॉटेल बुकिंगमध्ये झालेली वाढ, टॅक्सी स्टँडवरची लगबग आणि बाजारपेठेतील रोनका यावरून काश्मीरचे पर्यटन क्षेत्र पुन्हा एकदा स्वतःच्या पायावर उभे राहत असल्याचे स्पष्ट होत आहे.

पर्यटन क्षेत्रातील जाणकारांचे असे मत आहे की, जर हाच कल कायम राहिला तर २०२६ हे वर्ष काश्मीरच्या पर्यटन इतिहासात एक नवा अध्याय जोडू शकते. अनेक स्थानिक व्यापाऱ्यांच्या मते, दीर्घकाळानंतर त्यांना भविष्याबद्दल मोठी आशा दिसत आहे. हे वर्ष केवळ जुने रेकॉर्डच मोडणार नाही, तर काश्मीरला पुन्हा एकदा देशातील सर्वात आवडते पर्यटन स्थळ म्हणून नावारूपाला आणेल, असा विश्वास त्यांनी व्यक्त केला आहे.

एकूणच, ताज्या बर्फासोबत आलेले नवीन वर्ष काश्मीरसाठी नव्या आशा, नवा विश्वास आणि नवी सुरुवात घेऊन आले आहे. गुलमर्ग, पहलगाम आणि सोनमर्गमध्ये उसळलेली पर्यटकांची गर्दी साक्ष देत आहे की, भीती आणि अनिश्चिततेनंतर आता खोरे पुन्हा एकदा हासू लागले आहे. जर परिस्थिती अशीच सुधारत राहिली, तर २०२६ हे वर्ष काश्मीर पर्यटनासाठी खरोखरच एक संस्मरणीय आणि ऐतिहासिक वर्ष ठरू शकते.