पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्यासमवेत अबू धाबीचे युवराज महामहीम शेख खालिद बिन मोहम्मद बिन झायेद अल नाह्यान
अबू धाबीचे युवराज महामहीम शेख खालिद बिन मोहम्मद बिन झायेद अल नाह्यान १९ फेब्रुवारी २०२६ रोजी नवी दिल्लीत आयोजित 'एआय इम्पॅक्ट समिट'मध्ये सहभागी होण्यासाठी १८-१९ फेब्रुवारी २०२६ दरम्यान भारताच्या अधिकृत दौऱ्यावर आहेत. सप्टेंबर २०२४ च्या दौऱ्यानंतरचा हा त्यांचा दुसरा भारत दौरा आहे.
पंतप्रधान नरेंद्र मोदी आणि महामहीम शेख खालिद बिन मोहम्मद यांची १९ फेब्रुवारी रोजी एआय इम्पॅक्ट समिटच्या पार्श्वभूमीवर भेट झाली. दोन्ही नेत्यांनी भारत-युएई व्यापक धोरणात्मक भागीदारीचे महत्त्व अधोरेखित केले. ही भागीदारी मजबूत राजकीय, सांस्कृतिक, व्यापारी, ऊर्जा आणि लोकांमधील परस्पर संबंधांवर आधारलेली आहे. युएईचे राष्ट्राध्यक्ष महामहीम शेख मोहम्मद बिन झायेद अल नाह्यान आणि अबू धाबी व दुबईच्या राजघराण्यातील इतर सदस्यांच्या अलीकडील यशस्वी भारत दौऱ्यांच्या आठवणींना यावेळी उजाळा देण्यात आला.
संरक्षण आणि सुरक्षा, व्यापार आणि गुंतवणूक, शिक्षण व सांस्कृतिक सहकार्य अशा विविध क्षेत्रांतील द्विपक्षीय संबंधांमध्ये झालेल्या प्रचंड प्रगतीची दोन्ही नेत्यांनी दखल घेतली. १८ फेब्रुवारी २०२६ रोजी 'व्यापक आर्थिक भागीदारी करारा'वर (CEPA) स्वाक्षरी होऊन बरोबर चार वर्षे पूर्ण झाली आहेत. या काळात द्विपक्षीय व्यापार आणि गुंतवणुकीत उल्लेखनीय वाढ झाल्याचे त्यांनी नमूद केले. दोन्ही नेत्यांनी दोन्ही देशांमधील गुंतवणुकीच्या प्रवाहाचे कौतुक केले आणि युएईच्या 'सॉव्हेरीन वेल्थ फंड्स'ना भारतीय अर्थव्यवस्थेत गुंतवणूक सुरू ठेवण्यासाठी प्रोत्साहित केले.
या संदर्भात नवीन सॉव्हेरीन फंड असलेल्या 'एल-इमाद' (L’Imad) कडे परस्पर फायद्यासाठी ही भागीदारी मजबूत करण्याची क्षमता असल्याचे दोन्ही नेत्यांनी मान्य केले. त्यांनी अवकाश, अणुऊर्जा, तंत्रज्ञान आणि नाविन्यपूर्ण उपक्रम यांसारख्या धोरणात्मक क्षेत्रांतील सहकार्याच्या संधींवरही चर्चा केली. दोन्ही नेत्यांनी खालील उपक्रमांचे स्वागत केले.
• भारत सरकारचे आरोग्य आणि कुटुंब कल्याण मंत्रालय आणि संयुक्त अरब अमिरातीचे आरोग्य आणि प्रतिबंध मंत्रालय यांच्यात आरोग्य आणि औषध क्षेत्रातील सहकार्यासाठी सामंजस्य कराराला अंतिम रूप: हा करार व्यावसायिक देवाणघेवाण, संस्थात्मक सहकार्य, संशोधन, डिजिटल आरोग्य, औषधनिर्माण आणि आरोग्य क्षेत्रातील आधुनिक तंत्रज्ञानाचा विकास करण्यासाठी संयुक्त प्रयत्नांना चालना देईल. याचा दोन्ही देशांतील जनतेला लाभ होईल.
• सेंटर फॉर डेव्हलपमेंट ऑफ ॲडव्हान्स्ड कॉम्प्युटिंग (C-DAC) आणि G४२ व मोहम्मद बिन झायेद युनिव्हर्सिटी ऑफ एआय यांच्यात भारतात 'सुपरकॉम्प्युटर क्लस्टर' तैनात करण्यासाठीच्या 'टर्म शीट'ला अंतिम रूप: युएईचे राष्ट्राध्यक्ष महामहीम शेख मोहम्मद बिन झायेद यांच्या १९ जानेवारी २०२६ च्या भारत दौऱ्यात पंतप्रधान मोदी आणि युएई राष्ट्राध्यक्षांनी संयुक्तपणे जाहीर केलेल्या सुपरकॉम्प्युटर क्लस्टरच्या अंमलबजावणीला या टर्म शीटमुळे सुरुवात झाली आहे. हा सुपरकॉम्प्युटर क्लस्टर 'एआय इंडिया मिशन'चा भाग असेल. तो संशोधन, ॲप्लिकेशन डेव्हलपमेंट आणि व्यावसायिक वापरासाठी सार्वजनिक व खाजगी अशा दोन्ही क्षेत्रांना उपलब्ध करून दिला जाईल.
• गुजरात येथील गिफ्ट सिटीमध्ये (GIFT City) 'अबू धाबी नॅशनल इन्शुरन्स कंपनी'चे कार्यालय स्थापन करणे.
महामहीम शेख खालिद बिन मोहम्मद बिन झायेद अल नाह्यान यांनी एआय इम्पॅक्ट समिटच्या यशाबद्दल पंतप्रधानांचे अभिनंदन केले. स्वित्झर्लंडने पुढील एआय समिट आयोजित करण्याच्या उपक्रमाचे पंतप्रधानांनी स्वागत केले, त्यानंतर युएई या परिषदेचे यजमानपद भूषवणार आहे.
या दौऱ्यामुळे भारत आणि युएईमधील नेतृत्व स्तरावरील नियमित संवादाची परंपरा पुन्हा अधोरेखित झाली आहे. या भेटीने भारत-युएई तंत्रज्ञान भागीदारीप्रती उच्चस्तरीय राजकीय बांधिलकी अधिक मजबूत केली असून कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI) आणि प्रगत तंत्रज्ञान हे द्विपक्षीय संबंधांचे मुख्य आधारस्तंभ म्हणून प्रस्थापित झाले आहेत.