भारतीय संघाचे माजी वेगवान गोलंदाज आशीष नेहरा आणि त्यांचे बालपणीचे मार्गदर्शक तारक सिन्हा
मलिक असगर हाशमी
गुरु आणि शिष्याच्या नात्याची पावन परंपरा ही आपल्या संस्कृतीची खरी ओळख राहिली आहे. क्रिकेटच्या विश्वात जेव्हा जेव्हा या तुटणाऱ्या नात्याचा विषय निघतो, तेव्हा भारतीय संघाचे माजी वेगवान गोलंदाज आशीष नेहरा आणि त्यांचे बालपणीचे मार्गदर्शक तारक सिन्हा यांचे नाव अत्यंत आदराने घेतले जाते.
हा किस्सा दिल्लीतील प्रसिद्ध 'सोनेट क्रिकेट अकॅडमी'मधील आहे. याच अकॅडमीतून नेहराजींनी आपल्या क्रिकेट प्रवासाचा श्रीगणेशा केला होता. भारतीय संघात स्थान मिळवून प्रचंड यश मिळवल्यानंतरसुद्धा आशीष नेहरांचे आपल्या अकॅडमीवरील आणि गुरुंवरील प्रेम तसूभरही कमी झाले नव्हते. ते नेहमी तिथे सराव करण्यासाठी जात असत.
"काय सर! तुम्हीच उशिरा आलात तर..."
एक दिवशी घडले असे की, कोच तारक सिन्हा साहेब यांना अकॅडमीत यायला थोडा उशीर झाला. आपल्या बिनधास्त आणि मिश्किल स्वभावासाठी ओळखल्या जाणाऱ्या नेहराजींनी लगेच विचारले, काय सर! तुम्हीच उशिरा आलात, तर या मुलांना वेळेचे भान कसे शिकवणार?
कोच साहेबांनी चेहऱ्यावर एक छोटेसे हसू आणत थोडे उदास होऊन उत्तर दिले, बाळा, तू तर तुझ्या महालात राहतोस, पण मी भाड्याच्या घरात राहतो. घरमालकाने दोन दिवसांत घर खाली करायची नोटीस दिली आहे. नवीन निवारा शोधायला वेळ तर लागणारच ना. गुरुदेवाची ही अडचण नेहराजींच्या थेट काळजाला भिडली. त्यांनी मनाशी एक मोठा निर्णय पक्का करून टाकला.
योगायोगाने पुढचे दोन दिवस मुसळधार पावसामुळे नेट प्रॅक्टिस होऊ शकली नाही. तिसऱ्या दिवशी जेव्हा हवामान स्वच्छ झाले अन् सराव सुरू झाला, तेव्हा आशीष नेहरा तब्बल तीन तास उशिरा पोहोचले. त्यांना पाहताच कोच साहेबांनी हसत टोमणा मारला, या भाई टेस्ट प्लेयर! त्या दिवशी मला वेळेत येण्याचा मोठा धडा देत होतास, आज स्वतःच एवढा उशीर?
नेहराजींनी कोणतेही लांबलचक स्पष्टीकरण दिले नाही. त्यांनी अतिशय साधेपणाने खिशात हात घातला, एक चावी बाहेर काढली अन् ती आपल्या गुरुदेवांच्या हातावर ठेवली.
चावी हातावर ठेवताना नेहराजी अत्यंत नम्रतेने म्हणाले, सर, ज्या खेळाडूचे गुरुदेव स्वतः भाड्याच्या घरात राहतात, त्यांच्यासाठी नवीन घर खरेदी करायला तीन दिवसांचा वेळ तर लागणारच ना. ही तुमच्या नवीन घराची चावी आहे. सध्या थोडे दुरुस्तीचे अन् रंगाचे काम सुरू आहे, तुम्ही १० दिवसांच्या आत तिथे राहायला जा.
आशीष नेहरांचे हे रूप पाहून कोच तारक सिन्हा भावूक झाले. एका शिष्याने आपल्या गुरुची अडचण दूर करण्यासाठी क्षणाचाही विचार न करता, थेट नवीन घर गुरुदक्षिणा म्हणून भेट दिले होते.
या सुंदर प्रसंगाचे साक्षीदार असलेले अनेक जण आजसुद्धा हा प्रसंग आठवून गहिवरतात. नुकतेच क्रीडा सूत्रसंचालक पदमजीत सहरावत यांनी एका मुलाखतीत या प्रसंगाचा उल्लेख करत जगाला या अनोख्या गुरुदक्षिणेची गोष्ट सांगितली.
आज आशीष नेहरा भारतीय क्रिकेटमधील एक यशस्वी मार्गदर्शक म्हणून भूमिका बजावत आहेत. त्यांच्याच मार्गदर्शनाखाली गुजरात टायटन्सने आपल्या पहिल्याच मोसमात (२०२२) आयपीएलचे विजेतेपद पटकावून इतिहास रचला होता. मैदानात रणनीती आखण्यापासून ते आपल्या गुरुसाठी मोठे मन दाखवण्यापर्यंत, आशीष नेहरांनी नेहमीच सिद्ध केले आहे की, खरा खेळाडू तोच असतो जो आपल्या मुळांना आणि गुरुच्या सन्मानाला कधीच विसरत नाही.