इराणसोबतचा तणाव वाढला; होर्मुझ सामुद्रधुनीतून जहाजांच्या संरक्षणासाठी डोनाल्ड ट्रम्प आंतरराष्ट्रीय आघाडीची घोषणा

Story by  आवाज़ मराठी | Published by  Bhakti Chalak • 2 h ago
अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प
अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प

 

इराणसोबतचा तणाव टोकाला पोहोचला असताना, अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प होर्मुझ सामुद्रधुनीतून व्यावसायिक जहाजांना संरक्षण देण्यासाठी एका आंतरराष्ट्रीय आघाडीची स्थापना करण्याची घोषणा करण्याच्या तयारीत आहेत. 'वॉल स्ट्रीट जर्नल'ने अमेरिकन अधिकाऱ्यांच्या हवाल्याने दिलेल्या वृत्तानुसार, व्हाईट हाऊसकडून या आठवड्यातच ही घोषणा होऊ शकते.

ट्रम्प प्रशासन आणि इराण यांच्यात सुरू असलेला संघर्ष संपवण्यासाठी संभाव्य करार होण्यापूर्वी हे संरक्षण अभियान सुरू होईल की नाही, हे अद्याप स्पष्ट झालेले नाही. या संघर्षामध्ये आतापर्यंत इराणच्या सर्वोच्च नेत्याचा मृत्यू झाला असून हजारो इराणी लोक मारले गेले आहेत, तर अमेरिकेचे १३ सेवा सदस्यही शहीद झाले आहेत. प्रशासनातील सदस्यांच्या म्हणण्यानुसार, इराणच्या किनारपट्टीवरील या मोक्याच्या जलमार्गातून प्रवास करणाऱ्या व्यावसायिक जहाजांना अमेरिकन नौदल मदत करणार आहे. इराणने समुद्री सुरुंग आणि लहान नौकांचा वापर करून या मार्गावरील वाहतुकीवर निर्बंध लादले असून, यामुळे जागतिक तेल बाजारावर मोठा दबाव निर्माण झाला आहे. जगातील एकूण दैनंदिन तेल पुरवठ्यापैकी सुमारे २० टक्के पुरवठा होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतून होतो.

शनिवारी केलेल्या एका सोशल मीडिया पोस्टमध्ये ट्रम्प यांनी इतर राष्ट्रांना मदतीचे आवाहन केले होते. "इराणने होर्मुझ सामुद्रधुनी बंद करण्याच्या प्रयत्नांमुळे प्रभावित झालेले अनेक देश या मार्गाला सुरक्षित ठेवण्यासाठी युनायटेड स्टेट्स ऑफ अमेरिका सोबत आपल्या युद्धनौका पाठवतील," असे त्यांनी म्हटले होते. चीन, फ्रान्स, जपान, दक्षिण कोरिया, ब्रिटन आणि इतर देश या भागात जहाजे पाठवतील, अशी अपेक्षा त्यांनी व्यक्त केली होती. तथापि, त्यांच्या या आवाहनाला अद्याप कोणत्याही देशाकडून अधिकृत प्रतिसाद मिळालेला नाही. 

त्यानंतर शनिवारी रात्री ट्रम्प यांनी पुन्हा पोस्ट करत आवाहन केले की, "जगातील जे देश होर्मुझ सामुद्रधुनीतून तेल मिळवतात, त्यांनी त्या मार्गाची काळजी घेतली पाहिजे आणि आम्ही त्यांना मोठी मदत करू!" अमेरिकन ऑपरेशन्स सुरू झाल्यापासून दोन आठवड्यांत जागतिक तेलाच्या किमती प्रति बॅरल १०० डॉलरच्या पुढे गेल्या आहेत आणि अमेरिकेत गॅसच्या किमती प्रति गॅलन ७० सेंट्सने वाढल्या आहेत.
 
निवडणुकीच्या वर्षाच्या सुरुवातीला होणारा हा आर्थिक धक्का टाळण्यासाठी काँग्रेसमधील रिपब्लिकन नेत्यांनी व्हाईट हाऊसला तातडीने पाऊल उचलण्याची विनंती केली आहे. या दबावानंतरही, पुरवठ्याच्या समस्या दीर्घकाळ टिकू नयेत यासाठी ट्रम्प आणि त्यांच्या पक्षातील काही सदस्यांनी युद्ध लवकर संपवण्याच्या आवाहनाला विरोध दर्शवला आहे.