श्रीलता एम

तामिळनाडूमध्ये २०२२ मध्ये झालेल्या स्थानिक स्वराज्य संस्थांच्या निवडणुकीत ज्या मोजक्या मुस्लिम महिलांनी विजय मिळवला, त्यापैकी एक नाव म्हणजे फातिमा मुझफ्फर अहमद. चेन्नई महापालिकेत 'इंडियन युनियन मुस्लिम लीग'च्या (IUML) त्या एकमेव विजेत्या उमेदवार ठरल्या. फातिमा यांना राजकीय वारसा लाभलेला असला तरी, प्रत्यक्ष निवडणुकीच्या रिंगणात उतरण्याचा निर्णय मात्र सर्वस्वी त्यांचा स्वतःचा होता.

राजकीय वारसा आणि प्रेरणा

फातिमा यांचे वडील ए.के. अब्दुल समद हे 'आययुएमएल'चे माजी राष्ट्रीय सरचिटणीस होते. त्यांनी लोकसभेत दोनदा आणि राज्यसभेत दोनदा वेल्लोरचे प्रतिनिधित्व केले होते. आपल्या वडिलांचा अभिमान व्यक्त करताना फातिमा सांगतात, "त्यांनी आपल्या कारकिर्दीची सुरुवात हार्बर मतदारसंघातून नगरसेवक म्हणून केली होती. ते अतिशय पुरोगामी विचारांचे होते. घरातील आम्हा सर्वांसाठी ते एक प्रेरणास्थान होते."

त्यांच्या कुटुंबाला देशप्रेमाचा मोठा इतिहास आहे. त्यांचे आजोबा एक मौलाना आणि स्वातंत्र्यसेनानी होते. त्यांनी तामिळनाडूतील खिलाफत चळवळीत भाग घेतला होता. विशेष म्हणजे, त्यांनीच पहिल्यांदा कुराणचा तमिळ भाषेत अनुवाद केला. फातिमा सांगतात, "त्या काळात कुराणचा अनुवाद करण्यावरून मोठा वाद आणि टीका झाली होती. पण पवित्र धर्मग्रंथ हा सामान्य मुस्लिम माणसालाही समजला पाहिजे, यावर माझे आजोबा ठाम होते." या अनुवादासाठी त्यांना २६ वर्षे लागली आणि आजही लोक तो अनुवाद मोठ्या आवडीने वाचतात.

विद्यार्थी दशकेपासून नेतृत्वाकडे

फातिमा यांना चार भावंडे आहेत, पण त्यांच्यापैकी केवळ फातिमा यांनीच राजकारणाची वाट निवडली. "आम्ही लहानाचे मोठे होताना आमच्यात कधीही भेदभाव केला गेला नाही. आमच्या पालकांनी मुलगा आणि मुलगी असा फरक न करता आम्हाला समान वागणूक दिली," असे त्या सांगतात. शाळेत असताना त्या वक्तृत्वात निपुण होत्या आणि समाजकार्यातही सक्रिय होत्या. कॉलेजमधील विद्यार्थी संघटनेचे नेतृत्व करण्यापासून ते 'आययुएमएल'च्या महिला आघाडीचे नेतृत्व करण्यापर्यंतचा त्यांचा प्रवास अतिशय सहज होता. २०२२ मध्ये त्यांनी चेन्नई महापालिकेत मोठ्या मताधिक्याने विजय मिळवला.

अष्टपैलू जबाबदाऱ्या आणि सामाजिक प्रश्न

सध्या फातिमा चेन्नई महापालिकेच्या शिक्षण स्थायी समितीच्या सदस्य आहेत. वक्फ बोर्ड आणि हज समितीवर त्यांची सलग तिसऱ्यांदा नियुक्ती झाली आहे. यासोबतच 'ऑल इंडिया मुस्लिम पर्सनल लॉ बोर्डा'च्या (AIMPLB) कार्यकारी समितीमध्येही त्यांचा समावेश आहे. या ४० सदस्यीय समितीत केवळ सहा महिला आहेत, ज्यामध्ये तामिळनाडूमधून फातिमा आणि इतर एक महिला प्रतिनिधित्व करतात. यामुळे त्या राज्यातील महिलांच्या समस्या पर्सनल लॉ बोर्डासमोर मांडू शकतात.

समाजात निर्माण होत असलेल्या दरीबद्दल त्या चिंता व्यक्त करतात. धार्मिक ध्रुवीकरण आणि द्वेष पसरवण्याच्या प्रयत्नांमुळे तरुण पिढी भीतीखाली वावरत असल्याचे त्या म्हणतात. त्या केरळमधील 'आययुएमएल'चे नेते सादिक अली थंगल यांना आपला आदर्श मानतात. थंगल यांचे 'ब्रिजिंग कम्युनिटीज बिल्डिंग डेमॉक्रसीज' हे पुस्तक त्यांना खूप प्रेरणा देते.

तामिळनाडूचे द्रविडी मॉडेल

तामिळनाडूमध्ये मुस्लिम समाज सुरक्षित असल्याचे फातिमा मानतात. "येथे एक 'द्रविडी मॉडेल' आहे, जे प्रत्येक नागरिकाकडे हिंदू किंवा मुस्लिम म्हणून नाही, तर तमिळ भूमीची मुले म्हणून पाहते," असे त्या अभिमानाने सांगतात. या एकतेमुळेच तामिळनाडू सर्व क्षेत्रांत आघाडीवर असल्याचे आणि राज्याची अर्थव्यवस्था वेगाने वाढत असल्याचे त्या म्हणतात.

वंचितांसाठी कार्य आणि सन्मान

समाजातील दलित, मागासलेले, अशिक्षित आणि आर्थिकदृष्ट्या दुर्बल घटकांचे सक्षमीकरण करणे हे फातिमा यांचे मुख्य ध्येय आहे. "गरिबीला कोणताही धर्म नसतो," असे त्या ठामपणे सांगतात. त्यांच्या या कार्याची दखल घेऊन 'मदर तेरेसा विद्यापीठा'ने त्यांना मानद डॉक्टरेट बहाल केली आहे, तर 'मद्रास विद्यापीठा'ने त्यांना 'लाईफटाईम अचिव्हमेंट अवॉर्ड' देऊन गौरवले आहे.

फातिमा यांनी सामाजिक आणि राजकीय प्रश्नांवरील प्रतिनिधी म्हणून २५ देशांचा प्रवास केला आहे. अलीकडेच त्यांनी अबू धाबी येथील जागतिक महिला परिषदेत भाग घेतला, तर अमेरिकेत दहशतवाद आणि सुरक्षा या विषयावर भाषण केले. एक राजकारणी म्हणून तामिळनाडूच्या विकासगाथेत आपले महत्त्वाचे योगदान असावे, हेच त्यांचे स्वप्न आहे.