राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघाचे (RSS) सरचिटणीस दत्तात्रेय होसबळे यांनी पाकिस्तान संदर्भात भारताच्या परराष्ट्र धोरणावर एक महत्त्वपूर्ण भाष्य केले आहे. भारताने पाकिस्तानच्या कोणत्याही कुरापतींना आणि सीमेपलीकडील आक्रमकतेला अत्यंत कठोरपणे सामोरे जावे, मात्र त्याच वेळी संवादाचा मार्ग किंवा चर्चेची खिडकी पूर्णपणे बंद करू नये, असे मत त्यांनी व्यक्त केले आहे.
संवादाचा मार्ग आणि सुरक्षा
दत्तात्रेय होसबळे एका कार्यक्रमात बोलताना म्हणाले की, आंतरराष्ट्रीय संबंधांमध्ये आणि विशेषतः शेजारील राष्ट्रांच्या बाबतीत परिस्थितीनुसार धोरण ठरवावे लागते. पाकिस्तानकडून होणाऱ्या दहशतवादी कारवाया किंवा घुसखोरीला चोख प्रत्युत्तर देणे हे भारताचे कर्तव्य आणि गरज आहे. यात कोणतीही तडजोड होता कामा नये. मात्र, मुत्सद्देगिरीच्या पातळीवर चर्चेचा पर्याय कायमस्वरूपी नाकारणे योग्य ठरणार नाही.
त्यांनी स्पष्ट केले की, दोन देशांमधील प्रश्न सोडवण्यासाठी संवाद हे एक महत्त्वाचे साधन आहे. जेव्हा परिस्थिती अनुकूल असेल किंवा पाकिस्तानकडून सकारात्मक संकेत मिळतील, तेव्हा चर्चेसाठी तयार राहणे भारताच्या व्यापक हिताचे आहे.
शेजारील राष्ट्रांशी संबंधांचे महत्त्व
होसबळे यांनी नमूद केले की, आपण आपले मित्र बदलू शकतो, पण शेजारी बदलू शकत नाही. त्यामुळे शेजारील राष्ट्रांशी असलेले संबंध हे नेहमीच गुंतागुंतीचे असतात. भारताने आपली सुरक्षा व्यवस्था मजबूत ठेवतानाच, शांतता प्रस्थापित करण्यासाठी आवश्यक असलेल्या सर्व मार्गांचा विचार करणे आवश्यक आहे. त्यांच्या या विधानाने पाकिस्तान संदर्भातील आरएसएसच्या भूमिकेत एक प्रकारचा समतोल आणि वास्तववाद दिसून येत असल्याचे राजकीय विश्लेषकांचे मत आहे.