इराणमध्ये वाढलेला प्रादेशिक तणाव आणि तेथे सुरू असलेल्या जीवघेण्या निदर्शनांच्या पार्श्वभूमीवर, शुक्रवारी रात्री उशिरा अनेक भारतीय नागरिक नवी दिल्लीतील इंदिरा गांधी आंतरराष्ट्रीय विमानतळावर सुखरूप परतले. इराणमधील सुरक्षा व्यवस्था ढासळल्यामुळे भारत सरकारने तेथील नागरिकांना देश सोडण्याचे आवाहन केले होते. या आवाहनाला प्रतिसाद देत हे नागरिक मायदेशी परतले आहेत.
परराष्ट्र व्यवहार मंत्रालयाने (एमईए) स्पष्ट केले आहे की, सरकार तेथील घडामोडींवर बारकाईने लक्ष ठेवून आहे आणि "नागरिकांच्या कल्याणासाठी आवश्यक ते सर्व करण्यासाठी कटिबद्ध आहोत."
इराणमधून परतलेल्या एका भारतीय नागरिकाने तेथील परिस्थिती अत्यंत बिकट असल्याचे सांगितले आणि सुटकेसाठी सरकारचे आभार मानले. ते म्हणाले, "तिथली परिस्थिती खूप वाईट आहे. भारत सरकार खूप सहकार्य करत आहे आणि दूतावासाने आम्हाला लवकरात लवकर इराण सोडण्याबद्दल माहिती दिली..."
आणखी एका परतलेल्या प्रवाशाने एएनआयला (ANI) माहिती देताना सांगितले की, गेल्या काही आठवड्यांत परिस्थिती खूपच बिघडली आहे. "आम्ही तिथे महिनाभर होतो. परंतु आम्हाला फक्त गेल्या १-२ (एक-दोन) आठवड्यांपासून अडचणी येत होत्या... आम्ही बाहेर पडलो की आंदोलक गाडीसमोर येत होते. ते थोडा त्रास देत होते... इंटरनेट बंद होते, त्यामुळे आम्ही आमच्या घरच्यांना काहीच सांगू शकत नव्हतो आणि आम्हाला थोडी काळजी वाटत होती... आम्ही दूतावासाशीही संपर्क करू शकत नव्हतो," असे त्यांनी सांगितले.
जम्मू-काश्मीरमधील रहिवासी असलेल्या तिसऱ्या भारतीय नागरिकाने अशांततेमुळे निर्माण झालेल्या धोक्यांवर प्रकाश टाकला. "मी जम्मू-काश्मीरचा रहिवासी आहे... तेथील निदर्शने धोकादायक होती. भारत सरकारने खूप चांगले प्रयत्न केले आणि विद्यार्थ्यांना परत आणले," अशी भावना त्यांनी व्यक्त केली.
विमानतळावर भावूक क्षण परतणाऱ्यांच्या स्वागतासाठी कुटुंबीय मोठ्या संख्येने विमानतळावर जमले होते. यामध्ये तीर्थयात्रेसाठी इराणला गेलेल्या आपल्या काकूंच्या आगमनाची वाट पाहणाऱ्या एका कुटुंबाचाही समावेश होता.
एका नातेवाईकाने आनंद व्यक्त करताना सांगितले, "माझ्या पत्नीच्या काकू तीर्थयात्रेसाठी इराणला गेल्या होत्या... इराण हा नेहमीच भारताचा चांगला मित्र राहिला आहे आणि आम्हाला मोदी सरकारवर खूप विश्वास होता. सरकारने सतत पाठिंबा दिला... हे शक्य केल्याबद्दल आम्ही भारत सरकारचे आभार मानतो. आमच्या कुटुंबातील सदस्य भारतात परतत असल्याने आम्हाला खूप आनंद झाला आहे.".
आपल्या वहिनीची वाट पाहणाऱ्या दुसऱ्या एका व्यक्तीने सुटकेच्या समन्वयासाठी अधिकाऱ्यांचे आभार मानले. ते म्हणाले, "माझी वहिनी आज इराणमधून परतत आहे. इराणमध्ये युद्धासारखी परिस्थिती होती आणि इंटरनेट बंद होते. आम्ही तिच्याशी कोणत्याही प्रकारे संपर्क साधू शकत नव्हतो. आम्हाला काळजी वाटत होती... ती सुखरूप भारतात परतत आहे याचा आम्हाला खूप आनंद आहे... या कठीण काळात त्यांच्या भारतात परतीची व्यवस्था केल्याबद्दल आम्ही भारत सरकारचे आभार मानतो.".
अनेक दिवसांपासून संपर्क तुटल्याने चिंतेत असलेल्या एका नातेवाईकाने सांगितले, "माझी आई आणि काकू इराणमधून परतत आहेत. ३ दिवसांपासून आम्ही त्यांच्याशी संपर्क साधू शकलो नव्हतो, त्यामुळे आम्हाला काळजी वाटत होती... त्या आज भारतात परतत आहेत.".
सरकारी सूचना आणि पार्श्वभूमी तत्पूर्वी, तेहरानमधील भारतीय दूतावासाने "बदलती परिस्थिती" लक्षात घेऊन विद्यार्थी, व्यापारी, यात्रेकरू आणि पर्यटक यांच्यासह भारतीय नागरिकांना उपलब्ध वाहतूक पर्यायांचा (व्यावसायिक उड्डाणांसह) वापर करून इराण सोडण्याचे आवाहन करणारी सूचना जारी केली होती.
वेगळ्या एका सूचनेत, नवी दिल्लीतील परराष्ट्र व्यवहार मंत्रालयाने भारतीयांना पुढील सूचना मिळेपर्यंत इराणचा प्रवास टाळण्याचा कडक सल्ला दिला आहे. यापूर्वी ५ जानेवारीला दिलेल्या सूचनेचा पुनरुच्चार करत, आधीच देशात असलेल्यांनी सावध राहण्याचे आणि निदर्शने किंवा आंदोलनांपासून दूर राहण्याचे आवाहन करण्यात आले आहे.
इराणी रियालच्या (चलनाच्या) मूल्यात झालेली मोठी घसरण, तसेच पाणीटंचाई, वीज कपात, वाढती बेरोजगारी आणि वाढती महागाई यांमुळे २८ डिसेंबर रोजी तेहरानच्या ग्रँड बाजारमध्ये ही अशांतता सुरू झाली आणि नंतर ती देशभर पसरली.
