आसाममध्ये गरीब रुग्णांची मोफत वैद्यकीय सेवा आणि उपचार करताना डॉ. रूबुल अहमद
आरिफुल इस्लाम
आजच्या काळात जिथे वाढत्या वैद्यकीय खर्चामुळे आणि औषधांच्या गगनभरारी किमतींमुळे सामान्य रुग्ण हवालदिल झाले आहेत, तिथे आसाममधील एक डॉक्टर जिवंत माणुसकी आणि निस्वार्थी सेवेचे एक उत्कृष्ट उदाहरण सादर करत आहेत. मागील २ वर्षांपासून डॉ. रूबुल अहमद हे आपल्या दिवंगत आई-वडिलांच्या स्मृतीप्रित्यर्थ गरीब रुग्णांना पूर्णपणे मोफत आरोग्य सेवा देत आहेत. त्यांच्या या उपक्रमामुळे आज शेकडो गरजू रुग्णांना मोठा दिलासा मिळत आहे.
डॉ. रूबुल अहमद हे सध्या बोन्गाईगाव सिव्हिल हॉस्पिटलमध्ये एक डॉक्टर म्हणून कार्यरत आहेत. त्यांच्या या संपूर्ण गोष्टीचे सर्वात मोठे वैशिष्ट्य म्हणजे त्यांनी कधीकाळी शालेय जीवनात 'माझ्या आयुष्याचे ध्येय' या विषयावरील निबंधात जे विचार लिहिले होते, ते विचार आज त्यांनी प्रत्यक्षात आणले आहेत.
आपल्या शालेय जीवनातील आठवणींना उजाळा देताना डॉ. अहमद म्हणाले, "मी जेव्हा हायस्कूलमध्ये असताना माझ्या आयुष्याच्या ध्येयावर निबंध लिहायचो, तेव्हा मी नेहमी मला डॉक्टर व्हायचे आहे असेच लिहायचो. वैद्यकीय उपचारांसोबतच मानवतेची सेवा करणे, गरीब लोकांना मोफत आरोग्य सेवा देणे आणि माझ्या व्यवसायाच्या माध्यमातून इतरांना मदत करणे या गोष्टींचा मी त्या निबंधात आवर्जून उल्लेख करायचा. मला आजही त्या सर्व गोष्टी स्पष्टपणे आठवतात. माझ्या आईचेही मला डॉक्टर म्हणून पाहण्याचे एक मोठे स्वप्न होते. आज जेव्हा मी हे काम प्रत्यक्षात करू शकत आहे, तेव्हा मला मनातून प्रचंड समाधान मिळते आणि माझे मन भरून येते."
दर गुरुवारी आपली शासकीय कर्तव्ये पूर्ण केल्यानंतर डॉ. अहमद बोन्गाईगाव येथील धानतोला बाजार येथील 'आसाम मेडिसिन सेंटर' या खाजगी फार्मसीमध्ये जातात. तिथे ते गरीब रुग्णांना मोफत वैद्यकीय सल्ला आणि उपचार देतात. त्यांच्या या मानवी उपक्रमाला 'दृष्टी' नावाच्या एका स्वयंसेवी संस्थेचे मोठे सहकार्य लाभत आहे.
त्यांच्या प्रत्येक आरोग्य शिबिराचा फायदा साधारण ५० ते ८० महिला आणि पुरुष रुग्णांना होतो. या सर्व रुग्णांना डॉ. अहमद यांच्याकडून मोफत वैद्यकीय सल्ला दिला जातो. याशिवाय ते माजगाव येथील बोन्गाईगाव मेडिकल कॉलेजजवळ एक क्लिनिक चालवतात. तिथे ते दररोज १५ ते २० रुग्णांची मोफत तपासणी करतात. तिथे केवळ डॉक्टरांची तपासणी फीच माफ केली जात नाही, तर रुग्णांना वेगवेगळ्या वैद्यकीय चाचण्यांवर २० टक्के आणि औषधांवर १० टक्के इतकी मोठी सवलत दिली जाते.
आवाज द व्हॉईसशी बोलताना डॉ. अहमद म्हणाले, "माझे बालपण बोन्गाईगावच्या सत्रा परिसरात गेले. या दुर्गम भागातील लोकांचे प्रेम, आशीर्वाद आणि पाठिंबा यामुळेच मी आज एक डॉक्टर बनू शकलो आहे. धानतोला परिसरातील बहुतांश लोक अत्यंत गरीब आहेत. मी आर्थिकदृष्ट्या प्रत्येकाला मदत करू शकत नाही आणि माझी तितकी क्षमताही नाही. त्यामुळे मला माझ्या व्यवसायाच्या माध्यमातून या लोकांना मदत करायची आहे. त्यांना कोणत्याही खर्चाशिवाय दर्जेदार आरोग्य सेवा मिळावी अशी माझी इच्छा आहे. मी ही सेवा माझ्या दिवंगत आई-वडिलांच्या स्मृतीला समर्पित केली आहे. मी जोपर्यंत जिवंत राहीन, तोपर्यंत ही मोफत आरोग्य सेवा अशीच सुरू ठेवीन."
डॉ. अहमद यांचा स्वतःचा जीवनप्रवासही अत्यंत संघर्ष आणि अडचणींनी भरलेला राहिलेला आहे. त्यांनी अत्यंत लहान वयातच आपल्या वडिलांचे छत्र गमावले होते. त्यानंतर त्यांच्या आईने अत्यंत खडतर परिस्थितीचा सामना करत त्यांच्या शिक्षणाचा खर्च उचलला आणि त्यांना मोठे केले. काही काळापूर्वीच त्यांच्या आईचेही निधन झाले आहे.
अतिशय मागासलेल्या भागातून आल्यामुळे डॉ. अहमद यांना विद्यार्थी दशेमध्ये मोठ्या आव्हानांचा सामना करावा लागला. इतकेच नव्हे तर ते जेव्हा आपली उच्च माध्यमिकची परीक्षा देत होते, तेव्हा त्यांच्या घरात साधी विजेची सोयही नव्हती. गरिबी आणि कष्टाचे चटके त्यांनी स्वतः अतिशय जवळून सोसले आहेत. त्यामुळेच आसामच्या ग्रामीण भागातील सामान्य लोकांचा संघर्ष ते चांगल्या प्रकारे समजून घेऊ शकतात. या जाणिवेनेच त्यांना या पवित्र मोहिमेची सुरुवात करण्यासाठी प्रेरित केले आहे.
आपल्या व्यावसायिक प्रवासाची माहिती देताना डॉ. अहमद म्हणाले, "वर्ष २०१४ मध्ये गुवाहाटी मेडिकल कॉलेज आणि हॉस्पिटलमधून माझे एमबीबीएस पूर्ण केल्यानंतर मी नेमकेअर हॉस्पिटलमध्ये मुख्य आपत्कालीन वैद्यकीय अधिकारी म्हणून काम केले. नंतर मी राष्ट्रीय आरोग्य अभियानांतर्गत धुबरी जिल्ह्यातील एका शासकीय रुग्णालयात डॉक्टर म्हणून सेवा दिली. जानेवारी २०२१ मध्ये मी बोन्गाईगाव सिव्हिल हॉस्पिटलमध्ये रुजू झालो आणि आजही मी तिथेच कार्यरत आहे."
डॉ. अहमद यांच्यासाठी वैद्यकीय क्षेत्र हा केवळ एक व्यवसाय नसून समाजाची सेवा करण्याचे एक मोठे माध्यम आहे.
"जर आपण आपल्या आयुष्यातील प्रत्येक क्षण केवळ पैसा कमावण्याच्या मागे धावण्यात घालवला, तर आपण लोकांसाठी कधी काम करणार? मला मिळालेल्या वैद्यकीय ज्ञानाचा उपयोग मी केवळ इतरांना मदत करण्यासाठी करत आहे. रुग्णांचे डॉक्टरांच्या फीचे जे पैसे वाचतात, त्या पैशांचा उपयोग ते चांगली औषधे खरेदी करण्यासाठी करू शकतात. जर एखादा अत्यंत गरीब रुग्ण माझ्याकडे उपचारासाठी आला, तर मी स्वतःच्या खिशातून पैसे देऊन त्याला औषधे काढून देण्यासही तयार आहे," असे त्यांनी सांगितले.
विशेष उल्लेखनीय बाब म्हणजे डॉ. अहमद यांनी या कौतुकास्पद मोहिमेची सुरुवात त्यांचे दिवंगत वडील रहमानुद्दीन अहमद आणि दिवंगत आई रुपजान बेगम यांना श्रद्धांजली वाहण्यासाठी केली आहे. त्यांच्या या प्रामाणिक प्रयत्नांमुळे धानतोला परिसर आणि आसपासच्या गावांमधील शेकडो गरीब कुटुंबांना खूप मोठा फायदा होत आहे.
डॉ. अहमद यांच्या मते, जवळील ७ ते ८ गावांमधील नागरिकांचे कल्याण डोळ्यांसमोर ठेवून या उपक्रमाची सुरुवात करण्यात आली आहे. या गावांतील अनेक लोकांना आरोग्याचा खर्च परवडत नाही. आयुष्यभर ही मोफत सेवा देण्याची शपथ त्यांनी घेतली आहे.
डॉ. रूबुल अहमद यांच्या या निस्वार्थी समर्पणामुळे स्थानिक रहिवाशांकडून त्यांचे सर्वत्र कौतुक होत आहे. गरिबांची सेवा करण्याची त्यांची ही कटिबद्धता आणि आपल्या व्यवसायाच्या माध्यमातून त्यांनी जिवंत ठेवलेली माणुसकीची मूल्ये याबद्दल सर्वांनीच त्यांचे मनापासून आभार मानले आहेत.