इराणने अमेरिकेचा ४८ तासांच्या युद्धबंदीचा प्रस्ताव फेटाळला; अमेरिकन लढाऊ विमान पाडल्याने युद्ध अधिक पेटले

Story by  आवाज़ मराठी | Published by  Bhakti Chalak • 2 h ago
अमेरिकन लढाऊ विमान
अमेरिकन लढाऊ विमान

 

इराणने अमेरिकेचा ४८ तासांच्या युद्धबंदीचा प्रस्ताव अधिकृतपणे फेटाळून लावला आहे. अल जझीराने अर्ध-सरकारी फार्स वृत्तसंस्थेच्या हवाल्याने ही माहिती दिली आहे. इराणच्या या नकारावरून सध्याच्या प्रादेशिक परिस्थितीत तेहरानची भूमिका अधिक आक्रमक होत असल्याचे स्पष्ट झाले आहे. बुधवारी एका मध्यस्थ देशाद्वारे हा राजनैतिक प्रस्ताव पाठवण्यात आला होता. या प्रक्रियेत मध्यस्थी करणाऱ्या देशाचे नाव अद्याप उघड करण्यात आलेले नाही.

एकीकडे राजनैतिक प्रयत्न अपयशी ठरत असतानाच दुसरीकडे लष्करी संघर्ष तीव्र झाला आहे. इराणमध्ये पाडण्यात आलेल्या अमेरिकन लढाऊ विमानाच्या एका क्रू मेंबरला वाचवण्यात यश आले असल्याचे सीएनएनने तीन सूत्रांच्या हवाल्याने सांगितले आहे. वाचवलेली व्यक्ती जिवंत असून सध्या ती अमेरिकेच्या ताब्यात आहे आणि तिच्यावर वैद्यकीय उपचार सुरू आहेत. मात्र, एका व्यक्तीला वाचवले असले तरी दुसऱ्या क्रू मेंबरबाबत अद्याप कोणतीही माहिती मिळालेली नाही.

विमान पाडल्यानंतर इराणच्या हद्दीत शोध आणि बचाव मोहीम सुरू असल्याचे सीएनएनने म्हटले आहे. पाडण्यात आलेले विमान एफ-१५ ई स्ट्राईक ईगल (F-15E Strike Eagle) असल्याचे तांत्रिक तपशीलावरून स्पष्ट झाले आहे. हे विमान हवाई आणि जमिनीवरील अशा दोन्ही मोहिमांसाठी वापरले जाते. यामध्ये सहसा पायलट आणि वेपन सिस्टीम ऑफिसर असे दोन जण असतात. बेपत्ता असलेल्या दुसऱ्या व्यक्तीचा शोध अद्याप सुरू असून लष्करी अधिकारी परिस्थितीवर लक्ष ठेवून आहेत.

द वॉल स्ट्रीट जर्नलसह अनेक वृत्तसंस्थांनी हे विमान पाडल्याच्या वृत्ताला दुजोरा दिला आहे. इराणी प्रसारमाध्यमांनी प्रसिद्ध केलेल्या ढिगाऱ्याच्या फोटोंवरून हे विमान एफ-१५ असल्याचे स्पष्ट झाले आहे. शुक्रवारी आयआरआयबी (IRIB) या इराणी सरकारी प्रसारक संस्थेने सर्वात आधी हे विमान लक्ष्य केल्याचे वृत्त दिले होते. यानंतर आयआरआयबीने 'एक्स'वर (ट्विटर) एक नकाशा शेअर केला असून त्यामध्ये दोन अमेरिकन पायलट्सचा शोध घेतला जात असलेल्या परिसराची माहिती दिली आहे.

विमान कोसळल्याचे नेमके ठिकाण अद्याप स्पष्ट झालेले नाही. मात्र, तेहरानपासून सुमारे ४७० किमी दक्षिणेला असलेल्या खुजेस्तान प्रांतातील कारून नदीवरील एका पुलावरून सीएनएनने काही व्हिडिओंचे भौगोलिक स्थान निश्चित केले आहे. या व्हिडिओंमध्ये कमी उंचीवर उडणारी विमाने आणि हेलिकॉप्टर दिसत आहेत. 

सध्याच्या संघर्षात पहिल्यांदाच अमेरिकेचे विमान इराणमध्ये पाडण्यात आले आहे. एक्सिओस (Axios) या अमेरिकन वृत्तसंस्थेनेही बचाव मोहीम सुरू असल्याच्या वृत्ताला दुजोरा दिला आहे. दरम्यान, इराणी माध्यमांनी विमानाचे पंख आणि इतर अवयवांचे फोटो प्रसिद्ध केले आहेत. या फोटोंवरून हे विमान युनायटेड किंगडममधील आरएएफ लेकनहीथ येथील ४९४ व्या फायटर स्क्वॉड्रनचे असल्याचे दिसून येते.

विमानाचा ढिगारा आणि बचाव मोहिमेचे पुरावे समोर आले असले तरी अमेरिकन लष्कर किंवा व्हाईट हाऊसने अद्याप अधिकृत प्रतिक्रिया दिलेली नाही. पायलट्सची स्थिती आणि विमान कोसळण्यामागची परिस्थिती याबाबत कोणतीही अधिकृत माहिती देण्यात आलेली नाही. पायलट्सचे नेमके काय झाले, हे अद्याप अस्पष्ट असल्याचे आयआरआयबीने म्हटले आहे.