अमेरिकेचा इराणला अखेरचा इशारा; हॉर्मुझ जलमार्ग उघडण्यासाठी २४ तासांचा अल्टिमेटम

Story by  आवाज़ मराठी | Published by  Bhakti Chalak • 3 h ago
AI निर्मित प्रातिनिधिक चित्र
AI निर्मित प्रातिनिधिक चित्र

 

अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी इराणला हॉर्मुझची सामुद्रधुनी पुन्हा उघडण्यासाठी स्वतःहून दिलेली मुदत २४ तासांनी वाढवली आहे. या आदेशाचे पालन न केल्यास इराणच्या महत्त्वाच्या पायाभूत सुविधांवर विनाशकारी हल्ले केले जातील, असा इशारा त्यांनी दिला आहे. 

आपल्या ट्रुथ सोशल प्लॅटफॉर्मवर एका संक्षिप्त पोस्टमध्ये ट्रम्प यांनी "मंगळवार, रात्री ८:०० वाजता पूर्व प्रमाणवेळ!" असे लिहिले असून याबद्दल कोणताही अधिक तपशील दिलेला नाही. ट्रम्प यांनी सुरुवातीला पाच दिवसांची मुदत दिली होती, त्यानंतर ती दहा दिवसांनी वाढवली आणि आता मुदत संपण्यापूर्वी काही तास आधी पुन्हा एकदा ती पुढे ढकलली आहे.

एका शिवराळ पोस्टमध्ये ट्रम्प यांनी इराणला हॉर्मुझची सामुद्रधुनी पुन्हा उघडण्यास सांगितले आहे. हा जगातील तेल आणि वायू पुरवठ्याचा अंदाजे १/५ वा भाग वाहून नेणारा अत्यंत महत्त्वाचा जलमार्ग आहे. पाच आठवड्यांपूर्वी अमेरिका आणि इस्रायलने तेहरानवर संयुक्त हल्ला केल्यापासून हा मार्ग मोठ्या प्रमाणावर बंद आहे.

ट्रम्प यांनी ट्रुथ सोशलवर इराणच्या ऊर्जा आणि वाहतूक व्यवस्थेवर हल्ले करण्याची धमकी देताना म्हटले की, "इराणसाठी मंगळवार हा 'पॉवर प्लांट डे' आणि 'ब्रिज डे' असेल". त्यांच्या या भूमिकेवर टीकाकारांनी आंतरराष्ट्रीय कायद्याचे उल्लंघन होऊ शकते असा युक्तिवाद केला आहे.

हॉर्मुझचा जलमार्ग उघडावा अन्यथा पायाभूत सुविधांवर मोठ्या प्रमाणावर लष्करी हल्ल्यांना सामोरे जावे, अशी कडक सूचना अमेरिकेने इराणला दिली आहे. ट्रम्प यांची भाषा अलीकडच्या काही दिवसांत अधिक कठोर झाली असून चर्चेत अपयश आल्यास संपूर्ण इराणमध्ये मोठ्या प्रमाणावर विनाश होऊ शकतो, असा इशारा त्यांनी विविध माध्यमांशी बोलताना दिला आहे. 

द वॉल स्ट्रीट जर्नलला दिलेल्या मुलाखतीत ट्रम्प म्हणाले की, "जर त्यांनी ऐकले नाही आणि मार्ग बंदच ठेवला, तर ते देशातील प्रत्येक वीज प्रकल्प आणि इतर सर्व प्रकल्प गमावून बसतील".

कालच अमेरिकेच्या राष्ट्राध्यक्षांनी इराणला हॉर्मुझ उघडण्यासाठी ४८ तासांची मुदत दिली होती, अन्यथा त्यांच्यावर "नरक कोसळेल" अशी धमकी दिली होती. त्यांनी ट्रुथ सोशलवर लिहिले की, "इराणला करार करण्यासाठी किंवा हॉर्मुझची सामुद्रधुनी उघडण्यासाठी मी दिलेले १० दिवस आठवा. वेळ संपत चालली आहे - त्यांच्यावर नरक कोसळण्यापूर्वीचे फक्त ४८ तास शिल्लक आहेत. ईश्वराचा जयजयकार असो! राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड जे. ट्रम्प".

इराणकडून चोख प्रत्युत्तराचा इशारा
दुसरीकडे इराणच्या संयुक्त लष्करी कमांडने इशारा दिला आहे की, जर अमेरिका आणि इस्रायलने त्यांच्या प्रदेशातील लक्ष्यांवर हल्ले केले, तर ते संपूर्ण प्रदेशातील तेल सुविधा आणि नागरी पायाभूत सुविधांवरील हल्ले तीव्र करतील. तेहरानने आधीच शेजारील आखाती अरब देशांमधील पायाभूत सुविधांना लक्ष्य केले असून अरेबियन द्वीपकल्पाजवळील 'बाब अल-मंदेब' हा दुसरा महत्त्वाचा सागरी मार्ग रोखण्याची धमकी दिली आहे. 

या संघर्षामुळे दोन्ही बाजूंनी तेल क्षेत्रे आणि पिण्याच्या पाण्याचा पुरवठा करणाऱ्या डिसेलिनेशन प्रकल्पांसह नागरी सुविधांवर हल्ले केले आहेत. संयुक्त राष्ट्रातील इराणच्या मिशनने ट्रम्प यांच्या इशाऱ्याचे वर्णन "युद्ध गुन्हे करण्याचा स्पष्ट पुरावा" असे केले आहे.