इस्लामाबाद

अमेरिका आणि इराण यांनी बर्गनस्टॉक येथे झालेल्या दोन दिवसांच्या चर्चेनंतर, पुढील ६० दिवसांत अंतिम करारापर्यंत पोहोचण्यासाठी एका विशेष 'रोडमॅप'वर सहमती दर्शवली आहे. पाकिस्तान आणि कतार या मध्यस्थ देशांनी जारी केलेल्या संयुक्त निवेदनात ही माहिती देण्यात आली आहे.

ऐतिहासिक सामंजस्य करार आणि अंमलबजावणी

अमेरिकेचे उपाध्यक्ष जे. डी. वॅन्स आणि इराणच्या संसदेचे अध्यक्ष मोहम्मद बागेर गालिबाफ यांच्या नेतृत्वाखाली झालेल्या 'लेक ल्युसर्न समिट'मध्ये या कराराचा आढावा घेण्यात आला. या बैठकीत पाकिस्तानचे पंतप्रधान शेहबाज शरीफ आणि कतारचे पंतप्रधान शेख मोहम्मद बिन अब्दुल रहमान अल थानी यांनी मध्यस्थाची भूमिका बजावली. या सामंजस्य कराराची प्रभावी अंमलबजावणी करण्यासाठी आता एक उच्चस्तरीय गट स्थापन करण्यात येणार आहे.

हॉर्मुझची सामुद्रधुनी आणि व्यापार

या प्रक्रियेचा सर्वात महत्त्वाचा भाग म्हणजे हॉर्मुझच्या सामुद्रधुनीतून (Strait of Hormuz) व्यावसायिक जहाजांची सुरक्षित वाहतूक सुनिश्चित करणे. जागतिक ऊर्जा पुरवठ्यासाठी हा मार्ग अत्यंत महत्त्वाचा असल्याने, दोन्ही देशांमध्ये एक समर्पित दळणवळण चॅनेल (Communication Channel) स्थापित करण्यात आले आहे. यामुळे भविष्यातील गैरसमज टाळण्यास आणि जागतिक तेलाच्या किमतीतील अस्थिरता कमी करण्यास मदत होईल.

लेबनॉन संघर्ष आणि आव्हाने

लेबनॉनमध्ये सुरू असलेल्या लष्करी कारवाया थांबवण्याबाबतच्या तांत्रिक बाबींवर चर्चा सुरू असून, तिथे सध्या युद्धविराम लागू असल्याचे दिसत आहे. जरी इस्रायल आणि हिजबुल्लाह या कराराचे थेट स्वाक्षरीकर्ते नसले, तरी या दोन्ही देशांमधील वाढता तणाव कमी करण्यासाठी अमेरिका आणि इराणने केलेल्या या पुढाकाराचे जागतिक स्तरावर स्वागत होत आहे. पाकिस्तान आणि कतारने या प्रक्रियेत सहकार्य करणाऱ्या सर्व देशांचे आभार मानले असून, मध्यपूर्वेत शांतता आणि समृद्धी प्रस्थापित करण्यासाठी ही एक महत्त्वाची सुरुवात असल्याचे म्हटले आहे.