वॉशिंग्टन:

अमेरिका, इस्रायल आणि सात अरब देशांच्या वरिष्ठ लष्करी कमांडर्सनी गेल्या आठवड्यात जर्मनीमध्ये खासगी आणि गुप्त बैठक घेतली. या बैठकीत इराणसोबत सुरू असलेलं भयानक युद्ध आणि मध्य पूर्वेतल्या वाढत्या सुरक्षा तणावावर सविस्तर चर्चा करण्यात आली. एएनआय या वृत्तसंस्थेनुसार अमेरिकन न्यूज वेबसाईट "ॲक्सिओस"ने दोन इस्रायली अधिकाऱ्यांच्या हवाल्याने ही महत्त्वाची माहिती दिलीय. अमेरिकन सेंट्रल कमांडचे प्रमुख ॲडमिरल ब्रॅड कूपर यांनी या उच्चस्तरीय बैठकीचं गुप्तपणे आयोजन केलं होतं, असं या अहवालात स्पष्टपणे म्हटलंय. अमेरिका आणि इस्रायल इराणसोबत युद्धाच्या स्थितीत आल्यानंतर तब्बल सहा महिन्यांहून अधिक काळ लोटलाय. या काळानंतर अशा प्रकारची ही पहिलीच महत्त्वाची बैठक झाली.

कोणत्याही संबंधित सरकारकडून या महत्त्वाच्या बैठकीबद्दल आधी सार्वजनिकरीत्या कोणतीही माहिती देण्यात आली नव्हती. या बैठकीत इस्रायलव्यतिरिक्त सौदी अरेबिया, संयुक्त अरब अमिराती (युएई), बहरीन, कुवेत, कतार, जॉर्डन आणि इजिप्तचे वरिष्ठ लष्करी अधिकारी सहभागी झाले होते. यातल्या अनेक अरब देशांचे इस्रायलसोबत कोणतेही औपचारिक राजनैतिक संबंध अजिबात नाहीयेत. अशा कठीण परिस्थितीत लष्करी पातळीवर झालेली ही बैठक प्रादेशिक सुरक्षा सहकार्याच्या दृष्टीने महत्त्वाची मानली जातेय. जर्मनीमध्ये आठ देशांच्या वरिष्ठ लष्करी अधिकाऱ्यांच्या नियोजित बैठकीचं आपण यशस्वीपणे यजमानपद भूषवलं, या महत्त्वाच्या वृत्ताला नंतर अमेरिकन सेंट्रल कमांडने अधिकृत दुजोरा दिला. संपूर्ण मध्य पूर्वेतलं प्रादेशिक सुरक्षा सहकार्य भक्कम करणं, हा या बैठकीचा मुख्य उद्देश असल्याचं कमांडने स्पष्टपणे सांगितलं.

"ॲक्सिओस"च्या अहवालानुसार ॲडमिरल ब्रॅड कूपर यांनी बैठकीत सहभागी झालेल्या सर्व लष्करी अधिकाऱ्यांना आश्वासन दिलं. इराणकडून अमेरिकन लष्करी तळांना सतत लक्ष्य केलं जातंय. असं असूनही या क्षेत्रातून स्वतःचं सैन्य मागे घेण्याची अमेरिकेची कोणतीही योजना अजिबात नाहीये, असं त्यांनी ठामपणे सांगितलं. होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतून सागरी वाहतूक वाढवण्याच्या अमेरिकन रणनीतीबद्दलही त्यांनी अधिकाऱ्यांना सविस्तर माहिती दिली. दुसरीकडे इस्रायली संरक्षण दलांचे चीफ ऑफ स्टाफ जनरल एयाल जमीर यांनी विविध आघाड्यांवर सुरू असलेल्या इस्रायली लष्करी मोहिमांच्या सद्यस्थितीबद्दल सविस्तर माहिती दिली.

इस्रायल आणि अरब देशांमधलं वाढतं लष्करी सहकार्य

२०२० मध्ये झालेल्या ऐतिहासिक अब्राहम करारांनंतर इस्रायल आणि अनेक अरब देशांमधलं लष्करी सहकार्य सतत वाढतंय. हे सहकार्य विशेषतः हवाई आणि क्षेपणास्त्र संरक्षणाच्या महत्त्वाच्या क्षेत्रात दिसून आलंय. या अहवालानुसार युद्धाच्या काळात इस्रायलने संयुक्त अरब अमिराती आणि अमेरिकेसोबत बचावात्मक तसंच इतर महत्त्वाच्या लष्करी कारवायांमध्ये सहकार्य केलंय. इस्रायली अधिकाऱ्यांनी दिलेल्या माहितीनुसार इस्रायलने युएईमध्ये आपली "आयरन डोम" ही प्रगत क्षेपणास्त्र संरक्षण प्रणाली वेळेवर तैनात केली. यासोबतच महत्त्वाची गुप्तचर माहिती, पाळत ठेवणं आणि टेहळणीशी संबंधित मदतही त्यांनी उपलब्ध करून दिली.

सौदी अरेबियावर हुती बंडखोरांचे भयानक हल्ले वेगाने वाढलेत. तसंच बाब-अल-मंदेब सामुद्रधुनीच्या आजूबाजूला प्रादेशिक नियंत्रणावरून सध्याची परिस्थिती आणखीच गुंतागुंतीची झालीय. अशा कठीण वेळी ही उच्चस्तरीय बैठक पार पडलीय. "ॲक्सिओस"च्या हवाल्याने माहिती समोर आलीय. हुती बंडखोरांविरुद्धच्या सौदी लष्करी मोहिमांमध्ये संभाव्य इस्रायली मदतीबाबत इस्रायल आणि सौदी अरेबिया यांच्यात चर्चा सुरू आहे. या महत्त्वाच्या चर्चेत अमेरिकन सेंट्रल कमांडचाही सक्रिय सहभाग आहे. महत्त्वाची गुप्तचर माहिती आणि पाळत ठेवण्यासंबंधी मदत उपलब्ध करून देण्याच्या शक्यतांचा यात समावेश आहे.