अबू धाबी येथे रायसिना संवाद सत्रादरम्यान युएईच्या उपपंतप्रधानांसह परराष्ट्र मंत्री एस. जयशंकर
बदलत्या जागतिक व्यवस्थेचे प्रतिबिंब उमटवण्यासाठी बहुपक्षीय आंतरराष्ट्रीय संस्थांमध्ये तातडीने सुधारणा करण्याची गरज आहे, असे ठाम प्रतिपादन भारताचे परराष्ट्र मंत्री एस. जयशंकर यांनी केले आहे. लहान देशांच्या गटांमधील भक्कम सहकार्य म्हणजेच 'मिनीलॅटरॅलिझम' या प्रक्रियेला अधिक बळ देऊ शकते, असेही त्यांनी स्पष्ट केले.
अबू धाबी येथे आयोजित 'रायसिना डायलॉग'च्या मिडल ईस्ट आवृत्तीतील एका विशेष सत्रात जयशंकर बोलत होते. यावेळी त्यांनी संयुक्त अरब अमिरातीचे उपपंतप्रधान आणि परराष्ट्र मंत्री शेख अब्दुल्ला बिन झायेद अल-नाह्यान यांच्यासोबत 'द वर्ल्ड अहेड: पॉवर, पर्पज अँड पॉसिबिलिटी' या विषयावर सखोल चर्चा केली.
प्रादेशिक सहकार्य
जागतिक व्यवस्थेत वेगाने होणारे बदल हे दीर्घकालीन प्रवाह आणि तात्कालिक धक्के या दोन्ही गोष्टी दर्शवतात, असे नमूद करत जयशंकर म्हणाले की, या बदलांना सामोरे जाण्यासाठी विविध देश आपापल्या परिस्थितीनुसार नवीन पर्याय आणि भागीदारी शोधत आहेत. पारंपरिक कम्फर्ट झोनच्या पलीकडे जाऊन देशांनी अधिक तीव्र धोरणात्मक जाणीव विकसित करणे आवश्यक बनले आहे.
या संदर्भात बोलताना त्यांनी गेल्या दशकातील भारत आणि युएई यांच्यातील बहुआयामी भागीदारीचे उदाहरण दिले. दोन देशांनी बदलत्या जागतिक पर्यावरणाला दिलेला हा एक अतिशय सकारात्मक आणि प्रभावी प्रतिसाद असल्याचे त्यांनी सांगितले.
भारत-युएई द्विपक्षीय संबंध
या कार्यक्रमानंतर जयशंकर यांनी शेख अब्दुल्ला बिन झायेद अल-नाह्यान यांच्याशी द्विपक्षीय चर्चा केली. दोन्ही देशांमधील सर्वसमावेशक धोरणात्मक भागीदारीच्या चौकटीत द्विपक्षीय आणि जागतिक मुद्द्यांवर उभय नेत्यांमध्ये सलोख्याची चर्चा झाली. जयशंकर हे दोन्ही देशांतील संबंधांचा आढावा घेण्यासाठी तीन दिवसांच्या अधिकृत युएई दौऱ्यावर आहेत.
मे २०२२ मध्ये अंमलात आलेल्या सर्वसमावेशक आर्थिक भागीदारी करारामुळे भारत आणि युएई दरम्यान व्यापार, ऊर्जा, संरक्षण आणि सुरक्षेच्या क्षेत्रात सहकार्य मोठ्या प्रमाणावर वाढले आहे. युएई हा आखाती प्रदेशात भारताचा अत्यंत महत्त्वाचा भागीदार असून, तिथे सुमारे ४३ लाख भारतीय नागरिक वास्तव्यास आहेत. युएईच्या एकूण लोकसंख्येत भारतीय समुदायाचा वाटा तब्बल ३५ टक्के असून, हा तिथे सर्वात मोठा वांशिक समुदाय आहे.