मिमिक्रीच्या मंचावरून आपल्या करिअरची सुरुवात करत मल्याळम सिनेसृष्टीत स्वतःचा वेगळा ठसा उमटवणारे आणि अष्टपैलू अभिनयाने थेट राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कारावर नाव कोरणारे ज्येष्ठ अभिनेते सलिम कुमार यांचे निधन झाले आहे. ते ५६ वर्षांचे होते. कोची येथील एका खाजगी रुग्णालयात न्यूमोनियावर उपचार घेत असताना शनिवारी रात्री १०.४३ वाजता त्यांनी अखेरचा श्वास घेतला.

'आवाज मराठी'च्या या विशेष बातमीत आपण गरिबीतून वर येऊन संपूर्ण भारताचे लक्ष वेधून घेणाऱ्या या महान कलाकाराचा प्रवास आणि त्यांच्या निधनाने सिनेसृष्टीत निर्माण झालेली पोकळी याविषयी जाणून घेणार आहोत.

कौटुंबिक सूत्रांनी दिलेल्या माहितीनुसार, काही वर्षांपूर्वी सलिम कुमार यांच्यावर यकृत प्रत्यारोपणाची (Liver Transplant) मोठी शस्त्रक्रिया झाली होती. शनिवारी अचानक त्यांची प्रकृती खालावल्याने आणि आरोग्यविषयक गुंतागुंत वाढल्याने त्यांना तातडीने रुग्णालयात दाखल करून व्हेंटिलेटरवर ठेवण्यात आले होते. मात्र, डॉक्टरांच्या शर्थीच्या प्रयत्नांनंतरही उपचारादरम्यान त्यांची प्राणज्योत मालवली.

सलिम कुमार यांचा प्रवास खऱ्या अर्थाने शून्यातून सुरू झाला होता. चित्रपटांत येण्यापूर्वी ते केरळमधील मिमिक्री आणि थिएटर क्षेत्रात सक्रिय होते. 'कलाबवन' या सुप्रसिद्ध ग्रुपसोबत त्यांनी राज्यभरात आणि परदेशातही अनेक शोज केले व नंतर स्वतःचा मिमिक्री ग्रुपही स्थापन केला. १९९७ मध्ये सिद्धीक-शमीर दिग्दर्शित 'इष्टमानु नुरू वट्टम' या चित्रपटातून त्यांनी सिनेसृष्टीत पाऊल ठेवले. २००० च्या दशकात आलेल्या 'सत्यमेव जयते' मधील त्यांच्या विनोदी भूमिकेने त्यांना मल्याळम सिनेमातील आघाडीचा कॉमेडियन म्हणून ओळख मिळवून दिली. केवळ विनोदापुरते मर्यादित न राहता त्यांनी कमल दिग्दर्शित 'पेरुमळक्कलम' (२००४) मधून गंभीर भूमिका साकारण्यास सुरुवात केली, जो त्यांच्या करिअरचा सर्वात मोठा टर्निंग पॉईंट ठरला.

गंभीर भूमिकांमधील त्यांच्या प्रतिभेला लवकरच राज्याची आणि देशाची पावती मिळाली. २००५ मध्ये 'अचानुरंगाथा वीडू' मधील भूमिकेसाठी त्यांना केरळ राज्याचा 'सर्वोत्कृष्ट सहाय्यक अभिनेता' पुरस्कार मिळाला. तर २०१० मध्ये आलेल्या 'अदमिन्ते माकन अबू' या चित्रपटातील त्यांच्या अप्रतिम आणि हृदयस्पर्शी भूमिकेसाठी त्यांना सर्वोत्कृष्ट अभिनेत्याचा 'राष्ट्रीय पुरस्कार' तसेच केरळ राज्य पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले.

सुमारे ३०० हून अधिक चित्रपटांत काम करणाऱ्या सलिम यांनी 'करुथा जुथन' (२०१७) चित्रपटाचे दिग्दर्शन आणि लेखनही केले, ज्याला सर्वोत्कृष्ट कथेचा राज्य पुरस्कार मिळाला. त्यांचा शेवटचा चित्रपट २०२५ मध्ये आलेला 'भा भा बा' हा ठरला, ज्यात त्यांनी कॅमिओ भूमिका साकारली होती.

सिनेसृष्टीत कितीही लोकप्रियता मिळाली असली तरी सलिम कुमार यांनी आपले राजकीय विचार कधीच लपवले नाहीत. कोची येथील महाराजा कॉलेजमध्ये शिकत असल्यापासून ते काँग्रेसच्या विद्यार्थी संघटनेचे (KSU) सक्रिय कार्यकर्ते होते आणि त्यांनी तिथे कला मंडळाचे सचिव म्हणूनही काम पाहिले होते. त्यांनी आपल्या वडिलांकडून काँग्रेसप्रतीची निष्ठा घेतली होती. अलीकडेच झालेल्या केरळ विधानसभा निवडणुकीतही त्यांनी उघडपणे काँग्रेसप्रणीत आघाडीचे (UDF) समर्थन करत त्यांच्या नेत्यांसोबत व्यासपीठ शेअर केले होते.

सलिम कुमार यांच्या निधनावर देशभरातून आणि राजकीय तसेच चित्रपटसृष्टीतील अनेक दिग्गजांकडून तीव्र शोक व्यक्त केला जात आहे. देशाचे पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी एक्स (X) या समाजमाध्यमावर आपल्या भावना व्यक्त करताना म्हटले आहे की, "ज्येष्ठ अभिनेते श्री. सलिम कुमार जी यांच्या निधनाने अत्यंत दुःख झाले आहे. एका गौरवशाली कारकिर्दीत, त्यांनी आपल्या अष्टपैलुत्वाने आणि विविध भूमिकांमधील संस्मरणीय अभिनयाने स्वतःची एक वेगळी ओळख निर्माण केली. या दुःखाच्या प्रसंगी माझ्या संवेदना त्यांच्या कुटुंबासोबत आणि असंख्य चाहत्यांसोबत आहेत. ओम शांती."

पंतप्रधानांसोबतच काँग्रेस नेते राहुल गांधी यांनीही या हरहुन्नरी कलाकाराला आदरांजली वाहिली. "लाखो लोकांना हसवणारा आणि आपल्या अभिनयाच्या खोलीतून सर्वांना भावुक करणारा हा राष्ट्रीय पुरस्कार विजेता अभिनेता गमावणे, ही भारतीय चित्रपटसृष्टीची कधीही भरून न निघणारी हानी आहे," अशा शब्दांत त्यांनी आपल्या भावना व्यक्त केल्या. केरळचे ज्येष्ठ नेते पिनाराई विजयन यांनी सलिम यांच्या संघर्षाचे कौतुक करताना म्हटले की, मिमिक्री कलाकार म्हणून सुरुवातीच्या दिवसांपासून ते राष्ट्रीय पुरस्कार विजेते अभिनेते बनण्यापर्यंत, त्यांनी आपल्या असामान्य प्रतिभा आणि कलेप्रती असलेल्या समर्पणातून सिनेसृष्टीत एक अद्वितीय स्थान निर्माण केले आहे.

या व्यतिरिक्त मल्याळम सुपरस्टार मम्मूटी यांनी अत्यंत भावपूर्ण श्रद्धांजली वाहताना लिहिले आहे की, "सलिमने सर्वांना हसवले, रडवले आणि विचार करायला लावले, पण आज तो सर्वांना फक्त रडवत आहे; त्याची एक्झिट ही न संपणारी पोकळी निर्माण करून गेली आहे." मुख्यमंत्री व्ही. डी. सतीशन यांनी सलिम कुमार यांना 'नॉर्थ परावूरचे भूषण' म्हटले असून ते केवळ एक स्टार नव्हते, तर आपल्या कुटुंबातील एका सदस्यासारखे होते, असे नमूद केले.

हेही वाचा : Bashir Badr Passes Away : पद्मश्री विजेते प्रसिद्ध उर्दू कवी बशीर बद्र काळाच्या पडद्याआड

केंद्रीय मंत्री सुरेश गोपी यांनीही रुग्णालयात जाऊन दर्शन घेतले आणि 'कॉमेडीचे नवे आयाम शोधणाऱ्या या असामान्य माणसासोबत आपले घट्ट नाते होते' असे सांगितले. काँग्रेस नेते के. सी. वेणुगोपाल, अभिनेते रमेश पिशारोडी आणि मंजू वारियर यांनीही या महान कलाकाराच्या आठवणींना उजाळा दिला.

सलिम कुमार यांचे पार्थिव जनतेच्या अंत्यदर्शनासाठी नॉर्थ परावूर येथील टाऊन हॉलमध्ये ठेवण्यात येणार आहे. त्यानंतर त्यांच्या 'लाफिंग व्हिला' या निवासस्थानी पोलीस आणि शासकीय इतमामात त्यांच्यावर अंतिम संस्कार केले जातील. त्यांच्या पश्चात पत्नी सुनीता आणि चंदू व आरोमल ही दोन मुले असा परिवार आहे. त्यांचा मुलगा चंदू याने अलीकडेच तुफान गाजलेल्या 'मंजुम्मेल बॉईज' या चित्रपटात महत्त्वाची भूमिका साकारली आहे. प्रेक्षकांना खळखळून हसवणारा आणि अंतर्मुख करणारा हा अष्टपैलू अभिनेता भारतीय चित्रपटसृष्टी कधीच विसरू शकणार नाही. आवाज मराठीतर्फे या महान कलाकाराला भावपूर्ण श्रद्धांजली!