आरिफुल इस्लाम

रोंगाली बिहूच्या निमित्ताने आसाममध्ये जुबीन गर्गला भावपूर्ण श्रद्धांजली वाहण्यात आली. रविवारी आसाममधील हज यात्रेकरूंची पहिली तुकडी जेद्दाहसाठी रवाना झाली. हे सर्व यात्रेकरू पवित्र काबा येथे या महान गायकासाठी विशेष प्रार्थना करणार आहेत. जुबीनच्या आत्म्याला शांती मिळावी आणि त्याच्या अकाली मृत्यूला जबाबदार असणाऱ्यांना कठोर शिक्षा व्हावी, यासाठी मक्केच्या पवित्र भूमीत हे भाविक अल्लाहकडे साकडे घालणार आहेत.

'ईशान्य हज यात्रेकरू स्वागत समिती'ने शुक्रवारी येथे एका विशेष कार्यक्रमाचे आयोजन केले होते. 'हाजी मुसाफीर खाना' येथे यात्रेकरूंसाठी सत्कार आणि निरोप समारंभ पार पडला. या वेळी सर्वांनी अत्यंत भावूक होऊन जुबीन गर्गच्या आठवणींना उजाळा दिला. कार्यक्रमाच्या सुरुवातीलाच त्याला आदरांजली वाहण्यात आली. तसेच, सांगता समारोपाच्या प्रार्थनेत त्याच्या आत्म्याच्या शांतीसाठी अल्लाहकडे दुवा मागण्यात आली.

"जात, धर्म, समाज किंवा भाषेच्या पलीकडे जाऊन आसाम आणि देशभरातील लोक जुबीन गर्गवर मनापासून प्रेम करतात. त्याच्याबद्दल सर्वांच्या मनात नितांत आदर आहे," असे ईशान्य हज यात्रेकरू स्वागत समितीचे अध्यक्ष नेकीबूर जमान म्हणाले.

शुक्रवारी सर्वांनी त्याला श्रद्धांजली वाहिली. हाजी मुसाफीर खान्याच्या परिसरात त्याची छायाचित्रेही लावण्यात आली होती. सर्वांनी एक मिनिटाचे मौन पाळून त्याच्या स्मृतींना अभिवादन केले. त्याच्या आत्म्याला शांती मिळावी आणि गुन्हेगारांना योग्य ती शिक्षा व्हावी, यासाठी विशेष प्रार्थना करण्यात आली. आता आमचे हज यात्रेकरू मक्का आणि मदिना येथेही त्याच्यासाठी दुवा मागणार आहेत, अशी माहिती त्यांनी दिली.

"जुबीन गर्ग हा आसामचा अभिमान आहे. तो या मातीचा खऱ्या अर्थाने सुपुत्र होता. आमच्या या संपूर्ण यात्रेत आम्ही त्याच्या आठवणी जपणार आहोत. त्याच्या आत्म्याच्या शांतीसाठी आम्ही प्रार्थना करू," अशी भावना एका यात्रेकरूने व्यक्त केली.

तिथे गेल्यावर ते इतर देशांतील लोकांशीही याविषयी बोलणार आहेत. जुबीन अत्यंत मोठ्या मनाचा माणूस होता. जात, धर्म, समाज आणि भाषेच्या भिंती तोडून त्याने सर्वांना जोडले होते, असेही या भाविकाने आवर्जून सांगितले.

मध्य पूर्वेतील (आखाती देशांतील) वाढत्या तणावाचा यंदाच्या हज यात्रेवर काही परिणाम होईल का? असा प्रश्न जमान यांना विचारण्यात आला. त्यावर त्यांनी अत्यंत सविस्तर उत्तर दिले.

"सुरुवातीला आमच्याही मनात काही शंका आणि भीती होती. पण या संघर्षामुळे हज यात्रेमध्ये कोणतीही अडचण येणार नाही, याची आम्हाला पूर्ण खात्री देण्यात आली आहे. त्या भागात आता काळजी करण्याचे काहीही कारण नाही. जर खरोखरच काही अडचण असती, तर सौदी अरेबिया सरकारने भारत सरकारला तशी पूर्वकल्पना दिली असती. आणि भारत सरकारनेही प्रवासाला परवानगी दिली नसती. दोन्ही देशांच्या सरकारांमधील करारानुसार सर्व यात्रेकरू अत्यंत सुरक्षितपणे प्रवास करतील. आमचे सर्व भाविक पूर्णपणे सरकारच्या जबाबदारीवर तिथे जाणार आहेत."

यंदा आसाममधून सुमारे साडेतीन हजार भाविक हज यात्रेत सहभागी होत आहेत. प्रवासासाठी अनेक नवीन ठिकाणे वाढवण्यात आली आहेत. यामुळे यंदा आसाममधून जाणाऱ्या यात्रेकरूंची संख्या थोडीशी कमी झाली आहे. 'संयुक्त राज्य हज समिती'च्या देखरेखीखाली अनेक भाविक वेगवेगळ्या ठिकाणांहून थेट मदिनाला प्रवास करतील.

संयुक्त राज्य हज समितीने पूर्वीप्रमाणेच यात्रेकरूंसाठी सर्व आवश्यक व्यवस्था पूर्ण केली आहे. व्हिसा, लसीकरण, वैद्यकीय तपासणी, चलन विनिमय, राहण्याची आणि जेवणाची सोय, या सर्व प्रक्रिया अत्यंत उत्तम प्रकारे हाताळण्यात आल्या आहेत.

पूर्वीच्या परंपरेनुसारच प्रत्येक यात्रेकरूला एक पारंपरिक आसामी 'गमोचा' देण्यात आला आहे. आसामी असल्याची एक वेगळी ओळख म्हणून ते हा गमोचा आपल्या खांद्यावर अभिमानाने मिरवणार आहेत.

ही यात्रा अधिक सुलभ आणि सुरक्षित करण्यासाठी सौदी सरकारने यंदा एक नवीन प्रणाली लागू केली आहे. प्रत्येक यात्रेकरूला हातावर बांधण्यासाठी एक डिजिटल घड्याळ देण्यात आले आहे. हे उपकरण अत्यंत उपयुक्त ठरणार आहे. यातून उच्च रक्तदाबासारख्या आरोग्यविषयक स्थितीवर लक्ष ठेवता येईल आणि त्याचे ताजे अपडेट्स मिळतील.

बऱ्याचदा यात्रेदरम्यान काही भाविक गर्दीत हरवतात. एखादा यात्रेकरू बेपत्ता झाल्यास हे घड्याळ तातडीने अधिकाऱ्यांना अलर्ट करेल. गेल्या काही यात्रांमध्ये अनेक भाविकांचे मृत्यू झाले आहेत. अशा वेळी मयत भाविकांची ओळख पटवणे सौदी प्रशासनासाठी खूप मोठे आव्हान असते. या नवीन घड्याळात प्रत्येक यात्रेकरूची सर्व आवश्यक माहिती साठवली जाणार आहे. या तंत्रज्ञानामुळे प्रवासातील अडचणी बऱ्याच अंशी कमी होतील, असा मोठा विश्वास जमान यांनी व्यक्त केला.

शुक्रवारी झालेल्या या निरोप आणि सत्कार समारंभाला अनेक मान्यवर उपस्थित होते. आसाम साहित्य सभेचे अध्यक्ष डॉ. बसंत गोस्वामी, भारतीय लष्कराचे माजी लेफ्टनंट जनरल राणा प्रताप कलिता, तसेच पराग मणी आदित्य आणि डॉ. कुमुद दास हे ज्येष्ठ पत्रकार यावेळी प्रामुख्याने हजर होते. याच कार्यक्रमात समितीच्या 'लबैका' या वार्षिक विशेषांकाचे अधिकृत प्रकाशनही पार पडले.