ईदगाहसाठी जमीन दान देणारे भाऊ - लक्ष्मण राम सैनी, भोपाल राम सैनी, पूरणमल सैनी आणि जगदीश सैनी आणि गावकरी
अशफाक कायमखानी
राजस्थानची रेतीली धरती आपल्या शौर्यासोबतच मोठ्या मनासाठी आणि आपसी भाईचाऱ्यासाठी ओळखली जाते. आजच्या काळात अनेकदा समाजाला वाटणाऱ्या बातम्या चर्चेत येतात. अशा वेळी सीकर जिल्ह्यातील गुहाला गावातून आलेली ही बातमी भारताच्या गंगा-जमुनी संस्कृतीचे खरे दर्शन घडवते. येथील चार हिंदू भावांनी जातीय सलोख्याचा एक आदर्श मांडत ईदगाहच्या बांधकामासाठी आपली लाखो रुपयांची मौल्यवान जमीन मुस्लिम समुदायाला दान केली आहे.
सीकर जिल्ह्यातील नरसिंह पुरी पंचायत अंतर्गत येणाऱ्या सवावाली ढाणीत राहणारे मुस्लिम परिवार दीर्घकाळापासून एका मोठ्या समस्येचा सामना करत होते. गावात ईदगाहसाठी स्वतःची जमीन उपलब्ध नव्हती. यामुळे ईद आणि बकरीद सारख्या मोठ्या सणांना नमाज पठणासाठी जागा कमी पडत असे. लोक एका छोट्या मशिदीत एकत्र येऊन इबादत करण्यास भाग पडले होते. गावातील हिंदू बांधवांना जेव्हा आपल्या शेजाऱ्यांच्या या अडचणीची जाणीव झाली, तेव्हा त्यांनी कोणताही संकोच न बाळगता मदतीचा हात पुढे केला.
माली समाजातील चार सख्खे भाऊ लक्ष्मण राम सैनी, भोपाल राम सैनी, पूरणमल सैनी आणि जगदीश सैनी यांनी मोठे मन दाखवून आपली मौल्यवान जमीन ईदगाहसाठी देण्याचा निर्णय घेतला. या जमिनीची बाजारपेठेत किंमत लाखो रुपये आहे. मात्र या भावांसाठी आपसी प्रेमाची किंमत त्या जमिनीपेक्षा कितीतरी जास्त होती.
ईदच्या पवित्र मुहूर्तावर जेव्हा या जमिनीचे अधिकृत दान झाले, तेव्हा संपूर्ण गावात आनंदाची लाट पसरली. ईदची नमाज अदा केल्यानंतर मुस्लिम समुदायातील लोकांनी चारही सैनी भावांचे आणि त्यांच्या कुटुंबाचे हार घालून स्वागत केले. गावातील ज्येष्ठांनी भावूक होत सांगितले की, हा केवळ जमिनीचा तुकडा नाही, तर येणाऱ्या पिढ्यांसाठी प्रेमाचा एक पूल आहे. या नेक कामाची आठवण वर्षानुवर्षे ठेवली जाईल. देशाच्या काही भागांतून वादाच्या बातम्या येत असताना गुहाला सारख्या गावांमधून येणाऱ्या अशा कथा मनाला शांतता देतात. ग्रामीण भारतात आजही माणुसकी हाच सर्वात मोठा धर्म आहे, याचा हा पुरावा आहे.
विशेष म्हणजे शेखावाटी भागात जमीन दान करण्याची ही परंपरा खूप जुनी आहे. शाळा बांधणे असो, रुग्णालय असो वा धार्मिक स्थळ, येथील लोकांनी कधीही धर्माची भिंत आड येऊ दिली नाही. याच पार्श्वभूमीवर माजी मंत्री राजेंद्र सिंह गुढा यांनी देखील झुंझुनूमध्ये नमाज दरम्यान उपस्थित राहून सद्भावनेचा संदेश दिला.
इतिहास साक्षी आहे की, याच शेखावाटीच्या फतेहपूर आणि बेसवा गावात मुस्लिम समुदायातील लोकांनी सरकारी शाळा आणि रुग्णालयांसाठी आपली किंमती जमीन दान केली होती. आज तिथे उत्तम कन्या महाविद्यालय आणि रुग्णालय सुरू असून सर्व जाती-धर्माच्या मुली शिक्षण घेत आहेत. तसेच लाडनूं जवळील लेडी गावात एका मुस्लिम व्यक्तीने माताजींचे मंदिर बांधणे हा देखील याच सामायिक संस्कृतीचा भाग आहे.
आज जेव्हा सोशल मीडियावर द्वेषयुक्त गोष्टी वेगाने पसरतात, तेव्हा लक्ष्मण राम, भोपाल राम, पूरणमल आणि जगदीश सैनी सारखी माणसे खऱ्या भारताचा चेहरा बनून समोर येतात. भारताचा आत्मा त्याच्या विविधतेत आणि एकतेतच वसलेला आहे, हे या भावांनी सिद्ध केले आहे. गुहाला गावातील ही ईदगाह आता केवळ इबादत करण्याची जागा राहणार नाही. ती त्या चार भावांच्या त्यागाचे आणि हिंदू-मुस्लिम एकतेचे प्रतीक म्हणून कायम उभी राहील.
राजस्थानच्या या छोट्या गावाने संपूर्ण देशाला संदेश दिला आहे की, आपण एकमेकांच्या गरजा समजून घेतल्या तर कोणत्याही वादाला जागा उरणार नाही. गंगा-जमुनी संस्कृती हा केवळ पुस्तकातला शब्द नसून जमिनीवर दिसणारे वास्तव आहे.
.webp "ईदगाहसाठी जमीन दान देणारे भाऊ - लक्ष्मण राम सैनी, भोपाल राम सैनी, पूरणमल सैनी आणि जगदीश सैनी आणि गावकरी")
.jpeg)
